We leren te weinig over voeding en leefstijl

OPINIE

12 juni 2018

We leren te weinig over voeding en leefstijl

Het moet allemaal gezonder, behalve in de spreekkamer, merkt Maaike van Schagen.

Het is half negen ’s ochtends. Ik zit met dertien andere studenten in een tl-verlicht lokaal zonder ramen. Twee van hen hebben nog van die specifieke katerogen, vier anderen lurken aan hun koffie. We krijgen een casus voorgelegd. Man (62) komt op het spreekuur met wondjes die niet helen, moet vaak plassen en drinkt veel, en is vooral erg moe. Uit het bloedonderzoek stel ik als hypothetisch arts de diagnose suikerziekte.

Wat leer ik vervolgens? Geef hem een pilletje metformine, als dat niet werkt een zogeheten SU-derivaat, of uiteindelijk een spuit insuline. O, en vergeet de leefstijlveranderingen niet.

Het vaste riedeltje leefstijlveranderingen gaat als volgt: stoppen met roken, meer lichaamsbeweging en gezond eten. Zodra ik vraag wat dat gezonde eten dan precies inhoudt, krijg ik als antwoord dat mensen vooral hun gebakjes moeten laten staan en meer groente moeten eten.

Dat stoort me. Dat is wat mijn moeder me vanaf de kleuterklas al probeert mee te geven. Maar als ik erachterkom dat die leefstijlveranderingen wel twee keer zo goed werken als dat middeltje metformine, waarom leer ik dan niet om mijn hypothetische patiënt broccoli te voeren in plaats van een handjevol pillen?

Zo gaat het niet alleen bij suikerziekte, maar bij een heleboel andere aandoeningen die gebaat zijn bij een goed dieet. Al het kwaad is bij coeliakie in principe te voorkomen door een glutenvrij dieet te volgen. Mensen met taaislijmziekte profiteren van zo veel mogelijk vetten en calorieën. Klinkt makkelijk, geef de eerste persoon gewoon geen brood en de tweede persoon een lekkere vette cheeseburger met frietjes. Toch?

Of bestaat een dieet uit nog meer dingen? Ik zou het niet weten. De artsen en hoogleraren van de studie besteden maar weinig aandacht aan voeding. Ze leiden ons op conform de idealen van de klassieke arts. Maar de maatschappij is aan het veranderen. Niet alleen rijst het aantal goodfoodkookboeken de pan uit, ook de kantine op het werk of de populariteit van de fitbit vertelt ons hoe wij ons zouden moeten gedragen. Het moet gezonder, behalve in de spreekkamer.

En de oorzaak hiervan is de opleiding. Uit een rapport van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (2017) blijkt dat een geneeskundestudent in 6 jaar tijd gemiddeld 29 uur les over voeding, 30 uur over leefstijl en 8 uur over motiverende gespreksvoering krijgt. Dat vind niet alleen ik, maar 80 procent van de studenten te weinig. Overigens zijn de net afgestudeerde huisartsen het hier volledig mee eens; we hunkeren naar meer onderwijs. Want hoe meer we weten over voeding en leefstijl, hoe beter we fouten kunnen signaleren, hoe meer we kunnen motiveren, en hoe gerichter we kunnen doorverwijzen.

Daarom onderneemt een groep studenten nu actie: de Students Experienced in Lifestyle and Food houdt zich niet alleen bezig met het verbeteren van zowel personeels- als patiëntenmaaltijden in de ziekenhuizen, maar organiseert ook in alle geneeskundesteden een tienweekse cursus over voeding. Het feit dat er momenteel honderden studenten en ik bereid zijn hun dinsdagavond hieraan te besteden, doet hopelijk stof opwaaien in het verouderde curriculum van de opleiding.

De auteur is derdejaars geneeskunde VUmc

Maaike van Schagen
hits 1446

Reageren?

Houd je bij het onderwerp, en toon respect: commerciële uitingen, smaad, schelden en discrimineren zijn niet toegestaan. De redactie gaat niet in discussie over verwijderde reacties.