30 september 2019

Stoom afblazen

“Ik vind het gewoon frustrerend dat ik als witte man blijkbaar niets meer mag zeggen”, zegt hij. Niet tegen mij, want ik zit verderop in de volle treincoupé. Hij praat tegen zijn overbuurvrouw. Zijn frustratie klinkt door in zijn stemvolume, want hij is voor mij prima te verstaan, zelfs boven het gedender van de trein richting Amsterdam Zuid. Het gesprek gaat over een collega. Er is een confrontatie geweest, maak ik op uit het verhaal. Tijdens een presentatie van mijn gefrustreerde medepassagier. De collega stelde een vraag over zijn referentiekader als witte man. Met name over de mogelijkheid dat dit referentiekader zijn bevindingen wellicht had beïnvloed. Heel vervelend, dat begrijp ik. Waarom kon ze niet gewoon gezellig doen?

“Ze heeft voor zichzelf gewoon bedacht dat witte mannen er niets van begrijpen”, gaat hij verder. Hij begrijpt het natuurlijk wel, is zijn punt, want hij heeft er veel werk in gestoken en weet er dus veel van. “Maar als je de hele tijd politiek correct en sensitief moet praten, kom je ook niet verder, want dan kun je niets meer zeggen.”

Intussen verwonder ik me over het gemak en de vanzelfsprekendheid waarmee hij juist wel van alles zegt in een volle trein. Wat dat zegt over zijn verondersteld gevoel van veiligheid en privilege is weer een ander verhaal.

Het is misschien wel iets van de laatste tijd dat je vragen kunt stellen over een referentiekader. Juist als dat kader duidelijk tot de meerderheid behoort. Het besef dat dat ook maar een perspectief is, wordt steeds vaker benoemd.

Maar het gesprek hierover is helaas niet altijd makkelijk. Waar ik nog geregeld de vraag krijg of ik wel neutraal kan zijn (over het conflict in India, Trump, of waarom de mixed classroom belangrijk is voor de VU), is aan mijn gefrustreerde medepassagier deze vraag waarschijnlijk niet vaak gesteld.

Ik bedenk hoe vaak ik zelf de collega ben met de kritische vragen over referentiekaders. Het kost me elke keer weer moed deze vragen te stellen. Laat staan dat ik me comfortabel genoeg voel om me daar in volle treincoupés over uit te laten. Over frustrerend gesproken.

hits 121

Reageren?

Houd je bij het onderwerp, en toon respect: commerciële uitingen, smaad, schelden en discrimineren zijn niet toegestaan. De redactie gaat niet in discussie over verwijderde reacties.

Deze vraag is om te controleren dat u een mens bent, om geautomatiseerde invoer (spam) te voorkomen.