Trainen op strafschoppen is een noodzaak
De bewegingswetenschappers John van der Kamp en Raoul Oudejans geven tips en trucs voor het nemen van een strafschop.
Het elftal dat straks de WK-finale in Johannesburg wint, zal naar alle waarschijnlijkheid een strafschoppenserie hebben overleefd. Drie van de laatste vier wereldkampioenen beslisten minstens eenmaal een gelijk geëindigde wedstrijd in hun voordeel door een strafschoppenserie te winnen. Voor het Nederlands elftal is dat geen rooskleurig perspectief.
Ondanks het evidente belang is ook in Zuid-Afrika het trainen op strafschoppen geen vast onderdeel van de oefensessies van het Nederlands elftal. De vraag is of zo’n training überhaupt (nog) zinvol is. De druk tijdens de oefensessies is onvergelijkbaar met die tijdens een strafschoppenserie, zo wordt in de Nederlandse voetbalwereld vaak geredeneerd, en dus heeft trainen maar beperkt nut. Dit is een misverstand. De enorme druk van een strafschoppenserie is dan wel nauwelijks na te bootsen, maar we weten uit onderzoek dat trainen onder druk ook leidt tot behoud van prestaties in stressvollere situaties. In plaats van Zuid-Afrikaanse supporters met vuvuzela’s tijdens de trainingen te weren, zou bondscoach Van Marwijk hun aanwezigheid juist moeten uitbuiten.
Jarenlang drillen
Trainen is noodzaak, niet simpelweg een bal schieten, maar het nemen van een strafschop op doel. Het draait daarbij om herhaling. Een beetje honkballer uit de Amerikaanse major league heeft zeker 1,5 miljoen ballen geslagen. Voor een strafschopnemer geldt niet anders, maar het jarenlang drillen past schijnbaar moeilijk in de Nederlandse voetbalcultuur. Voor de huidige Oranje-spelers is het dus te laat, automatiseren vereist meer dan het bijtrainen in een paar oefensessies tijdens het wereldkampioenschap.
Kies de hoek
Is dan alles bij voorbaat verloren voor het Nederlands elftal? Zeker niet. Nieuw onderzoek dat het geheim van de strafschop probeert te doorgronden levert een aantal tips en trucs. Zoals voor de schutter. Hij doet er goed aan voor de wedstrijd een keus te maken voor de hoek. Deze beslissing uit stellen tot kort voor of tijdens de aanloop brengt niet alleen extra druk, maar ook risico’s met zich mee. Zekerheid over de duik van doelman komt vaak te laat om nog om te kunnen zetten in een goed gericht en krachtig schot. Bovendien, het daarmee gepaard gaande kijken naar de doelman leidt bijna onherroepelijk, en vooral –zo blijk t- onder hoge druk, tot een schot dicht naast de doelman. De blikrichting is zeer dwingend bij het sturen van bewegingen.
Subtiele beïnvloeding
Omgekeerd geldt dat de doelman, door de aandacht van de schutter te trekken, de richting van het schot kan beïnvloeden. Een beproefde strategie is die van de Poolse doelman Dudek. Hij stopte voor Liverpool, al zwaaiend en dansend op doellijn, twee strafschoppen in de Champions League finale van 2005. Een derde bal werd hoog overgeschoten. Een iets subtielere wijze van beïnvloeding door de doelman is door, niet meer dan een voetbreedte, links of rechts uit het midden van het doel te gaan staan. De schutter op 11 meter merkt dit niet bewust op, maar schiet toch vaker (ongeveer tien procent) naar de kant waar de doelman meer ruimte laat.
16 juni 2010
 |
Toon/Verberg commentaar formulier