OPINIE
De studiecultuur verandert niet in één jaar
Studenten moeten slimmer kiezen en harder studeren, anders gaat het ze geld kosten, vindt staatssecretaris Halbe Zijlstra. Oké, zegt student Anna Vossers, maar geef studenten die al begonnen zijn dan wel de ruimte om fouten uit het verleden te herstellen en alsnog tegen redelijke tarieven de eindstreep te halen.
Staatssecretaris Halbe Zijlstra van OCW gaf twee weken geleden eindelijk een officiële reactie op het rapport van de Commissie-Veerman over de toekomst van het hoger onderwijs. De kern van Zijlstra’s betoog: meer samenwerking tussen hogeronderwijsinstellingen, meer rendement van het onderwijs, en een betere match tussen student en opleiding. Tot zover het goede nieuws.
Het slechte nieuws is dat het er voorlopig naar uit ziet dat investeringen in het onderwijs maar één extra inkomensbron krijgen: de verhoging van het collegegeld voor langstudeerders en tweedemasterkiezers. Voor zover die studenten er dan nog voor kiezen om in Nederland te blijven studeren natuurlijk. Immers, over bewuste studiekeuze gesproken: een beetje calculerend student heeft allang door dat het veel voordeliger is een mastertitel te behalen in Uppsala of Berlijn.
Zijlstra vindt het tijd voor een cultuurverandering in het hoger onderwijs. Hij stelt dat studenten een bewustere studiekeuze moeten maken en meer tijd aan hun studie moeten besteden. Eens. Niks irritanter dan als wél gemotiveerde student in een werkgroep vol studenten zitten wie de stof niet interesseert.
Bevalt de studie in het eerste jaar toch niet, kan je alsnog wisselen zonder dat je meteen het verhoogde collegegeld betaalt, want je mag maximaal 4 jaar over de bachelorfase doen. Op zich best redelijk.
Niet alleen moeten studenten bewuster kiezen voor een bepaalde studie en universiteit, ook mogen universiteiten bewuster kiezen voor studenten. Ook daar is wat voor te zeggen: er bestaan al studies die door selectie aan de poort meer gemotiveerde studenten aantrekken, zoals het University College in Utrecht. Ook onderzoeksmasters doen het goed omdat ze de crème de la crème van de student aantrekken.
Studenten kunnen best bij zichzelf beginnen en net een beetje bewuster met hun studie(keuze) bezig zijn. Toch zie ik een grote ‘maar’. Namelijk: de ideale student die al op de middelbare school wist wat hij wilde en waar zijn talenten lagen, uit de 180 pagina’s tellende studiekeuzegids daarvoor de juiste opleiding kon pikken en vervolgens deze studie binnen de voorgeschreven tijd afmaakte, is een utopie. Zoals VU-professor Jelle Jolles in april 2010 in Buitenhof al uitlegde: onze hersenen ontwikkelen zich nog tot ver na het twintigste levensjaar. Zo logisch is het dus niet dat je op je achttiende al je eigen talenten op waarde weet te schatten en daar rationeel je studiepad op baseert.
Een hele generatie studenten die de afgelopen jaren vanuit het studiehuis is doorgestroomd naar de universiteit, dreigt tussen wal en schip te vallen nu Zijlstra ineens van hen verwacht dat ze een logisch, coherent studietraject doorlopen en hen financieel wil ‘prikkelen’ als dat niet zo is. Ja, studenten mogen best wat beter nadenken over hun studiekeuze. Ja, de meeste studenten moeten harder studeren. Maar geef studenten die al begonnen zijn dan wel de ruimte om fouten uit het verleden te herstellen en alsnog tegen redelijke tarieven de eindstreep te halen. Een cultuurverandering vereist nou eenmaal tijd.
Anna Vossers, premasterstudent journalistiek VU
2 maart 2010
 |
Toon/Verberg commentaar formulier